Wednesday, January 23, 2008

Nhạc sĩ Châu Kỳ: Đời ông vẫn tiếng nhạc cung đàn

Đón Xuân Này Nhớ Xuân Xưa-


Đón Xuân Này, Nhớ Xuân Xưa

Châu Kỳ

Đón Xuân này tôi nhớ Xuân xưa
Một chiều xuân em đã hẹn hò
Như ươm tình trong cánh hoa mơ,
đưa hương theo làn gió
Em nói rằng em viết thành thơ

Đón Xuân này tôi nhớ Xuân xưa
Hẹn gặp nhau khi pháo giao thừa
Em đứng chờ tôi trước song thưa
Tôi đi qua đầu ngõ
Hỏi nhau thầm Xuân đã về chưa

Xuân đến xuân đi, xuân về gieo thương nhớ
Xuân qua để tôi chờ
Xuân đến xuân đi, xuân về mơn lá hoa,
Xuân qua rung đường tơ

Bước sông hồ như đắm như mơ
Trở về đây khi gió sang mùa
Mong ước tìm cô gái Xuân xưa, cho vơi bao niềm nhớ
Có ngờ đâu Xuân vắng người thơ
------------------------------------------------------------------------------------

Sáng ngày 6-1-2008, nhạc sĩ Châu Kỳ đã qua đời. Trái tim lãng tử của ông ngừng đập ở tuổi 86, nhẹ nhàng và lặng lẽ như chính những ca khúc trữ tình của ông len lỏi vào lòng công chúng.

Nhạc sĩ Châu Kỳ thời trẻ

Dù hiện nay, ca khúc của Châu Kỳ lưu hành trên thị trường băng đĩa nhạc khá ít ỏi so với hơn 200 ca khúc mà ông đã viết, nhưng không thể nào không thừa nhận: Châu Kỳ là nhạc sĩ hàng đầu trong dòng âm thanh bolero.

Tôi cũng không nhớ rõ đã gặp nhạc sĩ Châu Kỳ bao nhiêu lần, nhưng cái cảm giác về ông thì đầy đủ lắm: vui tính và hoạt ngôn.

Nhạc sĩ Châu Kỳ thường đạp xe từ nhà ông ở Tân Quy, Nhà Bè sang quán 81 Trần Quốc Thảo, Q.3 nằm trong khuôn viên Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật TP.HCM để gặp bạn bè. Và khi mọi người đã ngà ngà say thì mới thấy sức quyến rũ của Châu Kỳ, ông hát "Đừng nói xa nhau, cho tâm hồn đau khổ", "theo năm tháng hoài mong, thư gửi đi mấy lần, mà hồi âm chưa thấy", "đời tôi vẫn tiếng nhạc cung đàn, đời tôi vẫn nghệ sĩ lang thang"... khiến ai cũng ngẩn ra nghe.

Nghe bùi ngùi vì nỗi buồn từ tác phẩm Châu Kỳ lan tỏa, vì số phận tài hoa và đa đoan của ông. Khoảng hơn một năm nay, Châu Kỳ không còn đạp xe đi nhậu nữa, vì phải chuyển nhà sang phường Phước Bình, quận 9. Ông tự "tổng kết": "Suốt thời gian lang thang của tui, đã làm mất 17 cái xe đạp!".

Đôi lần, tôi thử đặt nhạc sĩ Châu Kỳ bên cạnh vài tên tuổi khác của dòng nhạc trữ tình như Giao Tiên, Trần Thiện Thanh, Vinh Sử, Tô Thang Tùng, Thanh Sơn... thì rõ ràng Châu Kỳ xứng đáng được xưng tụng là "đàn anh" với nhiều ca khúc âm ỉ trong các ngõ hẻm thành thị hay những xóm ấp nông thôn như Giọt lệ đài trang, Con đường xưa em đi, Xin làm người tình cô đơn, Khúc ly ca...

Thành thật mà nói, tài sản âm nhạc của Châu Kỳ có không ít ca khúc dù người nào có ác cảm với nhạc "sến" vẫn phải thừa nhận giá trị nhất định, ví dụ: Thương về miền Trung hay Đón xuân này tôi nhớ xuân xưa.

Có lần, nhạc sĩ Châu Kỳ cho biết, ca khúc đầu tay của ông là bài Trở về viết năm 1943 tại Huế, tôi về tìm nghe lại. Dù viết ở cung Ré trưởng, nhưng Trở về vẫn cứ buồn man mác: "Về đây nhìn mây nước bơ vơ, về đây nhìn cây lá xác xơ, về đây mong tìm bóng chiều mơ, mong tìm mái tranh chờ...". Đó có lẽ là dự báo đầu tiên cho những bài hát sầu cảm của Châu Kỳ.

... và khi về già

Với một nghệ sĩ, thì cuộc đời đều phản chiếu qua tác phẩm. Nhạc sĩ Châu Kỳ cũng vậy, cứ men theo những ca khúc của ông sẽ có thể hình dung lại con đường ông đã đi qua. Khi mối tình đầu tiên không thành, ông viết Nha Trang hoài nhớ và Tôi chưa có mùa xuân.

Khi chia tay người vợ đầu tiên là ca sĩ Mộc Lan nổi tiếng tài sắc sau 6 năm chung sống, ông viết Tiếng ca đó về đâu và Cuối đường kỷ niệm. Khi sánh duyên lần hai cùng người phụ nữ tên Kha Thị Đàng, ông viết Vào mộng cùng em và Em sắp về chưa. Khi sống đạm bạc cùng vợ và hai con ở Nhà Bè, ông viết Bóng mát Tân Quy.

Ngày 5-5-2007, chương trình Những tình khúc vượt thời gian đã tổ chức Đêm nhạc Châu Kỳ để ghi nhận những đóng góp của ông cho nền tân nhạc Việt Nam. Sau dịp vui ấy, sức khỏe của nhạc sĩ Châu Kỳ giảm sút hẳn, và ông đau ốm gần ba tháng trước khi giã biệt trần gian.

86 mùa Xuân của Châu Kỳ đã khép lại, nhưng mùa Xuân này chắc chắn người ta vẫn hát và vẫn nghe: "Bước sông hồ như đắm như mơ. Trở về đây khi gió sang mùa. Mong ước tìm cô gái Xuân xưa, cho vơi bao niềm nhớ. Có ngờ đâu Xuân vắng người thơ".

Theo Tuy Hòa

No comments: